Bu gün — 21 oktyabr 2026-cı il tarixində həm Azərbaycanda, həm də dünya arenasında böyük rezonans doğuran siyasi, iqtisadi və elmi hadisələr yaşanıb.

Prezident İlham Əliyevin Azıx-Tağlar Arxeoloji Parkı Dövlət Qoruğunun yaradılması haqqında sərəncamından Sankt-Peterburqdakı kritik sülh təmaslarına, eləcə də BMT-nin təcili iqlim xəbərdarlığından kölgədə qalan təhlükəli ekoloji kəşflərə qədər günün ən vacib xəbərlərini təqdim edirik.

Azərbaycan gündəmi

• Azıx-Tağlar Arxeoloji Parkı Dövlət Qoruğunun yaradılması: Günün ən önəmli tarixi və elmi xəbərlərindən biri Prezident İlham Əliyevin Azıx və Tağlar mağaralarını əhatə edən yeni Azıx-Tağlar Arxeoloji Parkı Dövlət Qoruğunun yaradılması haqqında imzaladığı sərəncam oldu. Bu addım həm regionun qədim tarixinin öyrənilməsinə, həm də arxeoloji turizmin inkişafına böyük təkan verəcək.
• Bakıda İslam Dünyasının Antikorrupsiya Sammiti: Bakı İslam dünyasının antikorrupsiya səylərini birləşdirən yüksəksəviyyəli beynəlxalq görüşə ev sahibliyi edir. Paralel olaraq, BMT-nin İqlim Həftəsi və Adaptasiya Komitəsinin iclası ilə bağlı rəsmi memorandumlar təsdiqlənib.
• Enerji bazarında hərəkətlilik: “Azeri Light” markalı Azərbaycan neftinin qiyməti dünya bazarlarında artaraq barel üçün 119 dolları ötüb. Sabah Bakıda təqdim olunacaq “Black Sea Energy” (Qara Dəniz Elektrik Kabeli) layihəsinin Texniki-İqtisadi Əsaslandırması (TİƏ) günün ən çox gözlənilən iqtisadi hadisələrindəndir.

Dünya gündəmi

• Rusiya-Ukrayna müharibəsi və sülh danışıqları: Sankt-Peterburqda ABŞ Prezidentinin xüsusi nümayəndəsi Stiv Vitkoff ilə Rusiya Prezidenti Vladimir Putin arasında keçirilən görüşdə üçtərəfli (ABŞ-Rusiya-Ukrayna) danışıqların bərpasına dair razılıbildirilibq əldə olunduğu .
• BMT-nin təcili iqlim xəbərdarlığı: BMT-nin Ətraf Mühit Proqramı (UNEP) yeni hesabat dərc edərək, bəşəriyyətin kritik iqlim həddini keçməməsi üçün yaxın 4 il ərzində qlobal emissiyaları 18% azaltmalı olduğunu açıqlayıb.
• Yaxın Şərqdə diplomatik diplomatiya: Regionda artan gərginlik fonunda ABŞ, İordaniya və BƏƏ xarici işlər nazirlərinin iştirakı ilə kritik diplomatik təmaslar intensivləşib.

Kölgədə qalan  hadisələr

• Hindistanda UNESCO siyahısına düşən antik şəhər: Hindistanın V–XII əsrlərə aid qədim Sirpur arxeoloji məskəni UNESCO-nun Ümumdünya İrsi üzrə ilkin siyahısına daxil edilib.
• Qrenlandiyada iqlim dəyişikliyinin gizli təsiri: Qütb ərazilərində donmuş torpaqların (permafrost) əriməsi səbəbindən su mənbələrinə ağır metalların sızması müşahid olunub. Bu, Şimali Avropa kəndlərində içməli su böhranına yol açan kölgədə qalmış təhlükəli ekoloji kəşflərdən biridir.