Tarixin vərəqlərini vərəqlədikdə 29 iyun həm Azərbaycan, həm də dünya miqyasında texnologiya, diplomatiya, kosmos və idman sahələrində bir çox “ilk”lər və dönüş nöqtələri ilə yaddaqalan bir təqvim günüdür.

Bu gün tarixdə ilk dəfə baş verən mühüm hadisələr:

Dünya tarixi

• 1895 – İlk avtomobil sürücülük vəsiqəsi : ABŞ-da dünya tarixində ilk dəfə rəsmi olaraq “avtomobil sürücülük vəsiqəsi” tətbiq edilməyə başlandı.
• 1916 – Boeing şirkətinin ilk uçuşu: Aviasiya nəhəngi “Boeing” şirkətinə məxsus ilk təyyarənin sınaq uçuşu uğurla baş tutdu.
• 1958 – Braziliyanın ilk Dünya Çempionluğu: Braziliya milli futbol komandası finalda İsveçə qalib gələrək tarixində ilk dəfə FİFA Dünya Çempionu oldu. Bu, həm də gənc Pelenin dünyaya səs saldığı turnir idi.
• 1995 – Kosmosda tarixi qovuşma: Soyuq müharibədən sonra kosmik əməkdaşlığın zirvəsi hesab olunan hadisə baş verdi: ABŞ-ın “Atlantis” kosmik mekiyi Rusiyanın “Mir” orbital stansiyası ilə ilk dəfə açıq kosmosda birləşdi.
• 2007 – Smartfon İnqilabı, ilk iPhone satışda: Texnologiya dünyasını və gündəlik həyatımızı kökündən dəyişdirən, “Apple” şirkətinin ilk mobil telefonu (iPhone 2G) ABŞ-da rəsmi olaraq satışa çıxarıldı.

Azərbaycan tarixi

Azərbaycan üçün bu gün həm Qarabağ müharibəsi tarixinin ən uğurlu əməliyyatlarından biri, həm də mədəni irsimizin dünyada tanınması baxımından “ilk”lərlə zəngindir:

• 1992 — Həsənqaya Zəfəri (I Qarabağ Müharibəsi): Ağdərə rayonunun Həsənqaya kəndi yaxınlığında Azərbaycan Ordusu (Gəncə batalyonu və digər bölmələr) Ermənistanın “Arabon” xüsusi təyinatlı könüllü dəstəsini tamamilə mühasirəyə alaraq məhv etdi. Bu əməliyyat müharibənin ən uğurlu taktiki qələbələrindən biri kimi tarixə düşüb.
• 1992 — Yeni Zelandiya ilə ilk əlaqələr: Müstəqilliyini yenicə bərpa etmiş Azərbaycan Respublikası ilə Yeni Zelandiya arasında ilk dəfə rəsmi diplomatik əlaqələr quruldu.
• 2007 — Qobustanın UNESCO uğuru: Yeni Zelandiyada keçirilən 31-ci sessiyada Qobustan Milli Tarix-Bədii Qoruğu ilk dəfə UNESCO-nun “Dünya İrs Siyahısı”na daxil edildi.
• 2011 — “Dərnəgül” metrostansiyası: Bakı Metropoliteninin “Dərnəgül” stansiyasının rəsmi açılışı baş tutdu və sərnişinlərin istifadəsinə verildi.
• 2015 — İlk Avropa Oyunlarının bağlanışı: Bakıda keçirilən tarixdəki ilk Avropa Oyunlarının möhtəşəm bağlanış mərasimi oldu. Azərbaycan komandası 21 qızıl medalla ümumi sıralamada turniri 2-ci pillədə başa vuraraq tarixi bir uğura imza atdı.

Maraqlı Fakt: Dünya ədəbiyyatının incilərindən sayılan “Balaca Şahzadə” əsərinin müəllifi, fransız yazıçı və peşəkar təyyarəçi Antuan de Sent-Ekzüperi də məhz 29 iyun 1900-cü ildə dünyaya gəlib.