Tarixin bu günü, 4 mart, bir çox maraqlı və dünyanı dəyişən “ilk”lərlə yadda qalıb.

Bu tarixdə ilk dəfə baş verən ən mühüm hadisələr:

Siyasi və dövlət tarixində ilklər

• ABŞ Konstitusiyasının qüvvəyə minməsi (1789): Nyu-Yorkda toplanan ilk ABŞ Konqresi Konstitusiyanın qüvvəyə mindiyini elan etdi. Beləliklə, ABŞ rəsmən federativ dövlət kimi fəaliyyətə başladı.
• İlk ABŞ Prezidentinin inauqurasiyası (1789): Corc Vaşinqton rəsmən ölkənin ilk prezidenti kimi fəaliyyətə başladı (maraqlıdır ki, andiçmə mərasimi bir qədər gec, apreldə baş tutsa da, səlahiyyət müddəti bu gündən hesablanır).
• İlk katolik Prezident (1960): Con Kennedi ABŞ prezidentliyi üçün kampaniyasına başlayarkən, dinin dövlət işlərinə qarışmayacağını bəyan etdi və bu, sonradan onun ABŞ-ın ilk katolik prezidenti olmasına yol açdı.

Elm, texnologiya və iqtisadiyyat

• İlk hava hücumundan müdafiə raketinin sınağı (1961): SSRİ-də dünyada ilk dəfə olaraq ballistik raketi məhv edə bilən v-1000 raketi uğurla sınaqdan keçirildi.
• PlayStation 2-nin satışa çıxması (2000): Sony şirkəti tərəfindən Yaponiyada satışa çıxarılan PS2, tarixin ən çox satılan oyun konsolu olaraq rekorda imza atdı.
• Chicago şəhərinin qurulması (1837): Bu gün Çikaqo rəsmi olaraq şəhər statusu aldı və sürətlə dünyanın ən böyük nəqliyyat qovşaqlarından birinə çevrildi.

Mədəniyyət və incəsənət

• “Qu gölü” baletinin ilk premyerası (1877): Pyotr Çaykovskinin məşhur baleti ilk dəfə Moskvada, Böyük Teatrda səhnəyə qoyuldu. İlkin reaksiya soyuq olsa da, sonradan dünya klassikasına çevrildi.
• The Beatles-in “Daha məşhur” iddiası (1966): Con Lennon bir müsahibəsində “Beatles hazırda İsadan daha populyardır” dedi. Bu açıqlama tarixdə ilk dəfə qrupun albomlarının kütləvi yandırılmasına və böyük etirazlara səbəb oldu.

Azərbaycanda bu gün

• Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universiteti (1920): Bu gün Bakı Politexnik İnstitutunun (indiki ADNSU) nizamnaməsi təsdiq edilib və ölkəmizdə mühəndis kadrlarının hazırlanmasının əsası qoyulub.

Maraqlı Fakt: 1793-cü ilin məhz bu günündə Corc Vaşinqton ABŞ tarixinin ən qısa inauqurasiya nitqini söyləmişdir – cəmi 135 söz.