Bu gün Bakıda Ümumdünya Telekommunikasiyanın İnkişafı Konfransından (World Telecommunication Development Conference – WTDC-25) baş tutub.
Bu tədbir Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqının (BTİ/ITU) ən böyük forumlarından biridir.
İki gün, 17-28 noyabr tarixlərində keçiriləcək konfrans Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqı (BTİ) və Azərbaycan Respublikasının Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi tərəfindən təşkil olunub.
Hər il keçirilən konfransın builki mövzusu “İnklüziv və dayanıqlı rəqəmsal gələcək üçün universal, faydalı və əlçatan bağlantı“dır.
Konfransın açılış mərasimində Prezident İlham Əliyevin tədbir iştirakçılarına ünvanladığı müraciət təqdim olunub. Müraciəti Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat naziri Rəşad Nəbiyev səsləndirib. Müraciətdə Azərbaycanın qlobal rəqəmsal inkişafın təşviqinə və rəqəmsal fərqliliyin aradan qaldırılmasına sadiqliyi vurğulanıb.
BTİ-nin Baş katibi Dorin Boqdan-Martin və BTİ-nin İnkişaf Bürosunun direktoru Kosmas Lakison Zavazava tədbirdə iştirak edərək çıxış ediblər.
ITU rəsmiləri Bakıda keçirilən WTDC-25-in Konfrans tarixində rekord sayda iştirakçı qeydə aldığını bildiriblər. Tədbirdə 150-dən çox ölkədən 1500-dən çox nümayəndə iştirak edir.
Azərbaycan bu mötəbər Konfransa MDB regionunda ilk dəfə ev sahibliyi edir. Bu, ölkənin beynəlxalq telekommunikasiya arenasında artan nüfuzunu və texnoloji potensialını göstərir.
WTDC-25 kibertəhlükəsizlik, rəqəmsal inklüzivlik, İKT-nin tətbiqi, innovasiya, tənzimləmə mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi və digər sahələr üzrə qlobal inkişafa dair mövzuları müzakirə etmək üçün unikal platformadır.
Konfransın əsas nəticələri arasında rəqəmsal inkişaf üçün qlobal yol xəritəsinin (2026 – 2029) və beynəlxalq səviyyədə razılaşdırılmış Bəyannamə və Fəaliyyət Planının qəbul edilməsi gözlənilir.
WTDC-25-in açılışından əvvəl, 16-17 Noyabr tarixlərində Konfransın gənclərə həsr olunmuş hissəsi – “Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqı Qlobal Gənclər Sammiti 2025” keçirilib. Bu sammit gənclərin rəqəmsal inkişafın gələcəyinin formalaşmasında iştirakını artırmağa və onların innovativ təşəbbüslərini dəstəkləməyə yönəlib.
Bu Konfrans Azərbaycanın İKT sektorunda regional və qlobal səviyyədəki rolunu daha da gücləndirəcək strateji əhəmiyyət daşıyır.
WTDC-25 Konfransı çərçivəsində, Azərbaycanın regional və beynəlxalq telekommunikasiya layihələrindəki rolu və hədəfləri əsas müzakirə mövzularından biridir.
Azərbaycan, coğrafi mövqeyindən istifadə edərək Cənubi Qafqaz regionunda və Mərkəzi Asiya ilə Avropa arasında rəqəmsal haba (Digital Hub) çevrilmək strategiyasını WTDC-25-də təqdim edib.
Tədbirdə Azərbaycanın təşəbbüsü ilə müzakirəyə çıxarılan layihələrdən biri TASİM layihəsidir. ATSİM Asiya ilə Avropanı fiber-optik xətt vasitəsilə birləşdirən böyük bir magistral layihədir. Azərbaycan layihənin əsas operatorlarından və həlledici tranzit nöqtələrindən biridir. TASIM Mərkəzi Asiyadan keçərək Bakı üzərindən Qara dənizin dibi ilə Avropaya çıxışı nəzərdə tutur.
Azərbaycan son illərdə Xəzər dənizinin dibi ilə beynəlxalq fiber-optik xətlər çəkərək tranzit potensialını gücləndirir. Bu layihələr WTDC-25-də xüsusi vurğulanır:
Azərbaycanın “AzerTelecom” şirkəti Qazaxıstanın “KazTransCom” şirkəti ilə Xəzərin dibi ilə çəkilən ən böyük rəqəmsal layihəni həyata keçirir. Bu, Mərkəzi Asiyanı (Qazaxıstan, Özbəkistan, Türkmənistan) Avropa ilə ən qısa rəqəmsal yolla birləşdirən əsas layihədir.
Analoji bir layihə Türkmənistan istiqamətində də həyata keçirilir. Bu iki kabel layihəsi Azərbaycana Mərkəzi Asiya ölkələri üçün rəqəmsal şlüz (Gateway) rolunu rəsmiləşdirməyə imkan verir.
WTDC-25 təkcə təşkilati uğur deyil, həm də Azərbaycanın rəqəmsal iqtisadiyyatı üçün bir neçə mühüm təsirə malikdir.
Belə ki, konfransda iştirak edən beynəlxalq telekommunikasiya nəhəngləri və investorlar Azərbaycandakı rəqəmsal infrastruktur layihələri (datacenterlər, fiber-optik şəbəkələr) ilə tanış olur. Bu, İKT sektoruna birbaşa xarici investisiya axınını stimullaşdırır.
Bununla yanaşı, konfrans yerli mütəxəssislərin və tələbələrin BTİ-nin qlobal ekspertləri ilə birbaşa əlaqə qurmasına, ən son texnoloji trendləri öyrənməsinə və biliklərini artırmasına şərait yaradır. Bu, uzunmüddətli dövrdə ölkənin İKT kadr potensialını gücləndirir.
Tədbir həmçinin Azərbaycanın Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiyada texnoloji lider kimi mövqeyini beynəlxalq səviyyədə təbliğ edir, bu da gələcəkdə digər beynəlxalq İKT tədbirlərinin ölkəyə cəlb edilməsinə zəmin yaradır.
WTDC-25, Azərbaycanın rəqəmsal inkişaf sahəsində regional güc mərkəzi kimi formalaşması prosesinin mühüm mərhələsidir.