Azərbaycan Mərkəzi Bankının (AMB) rəsmiləri maliyyə sabitliyi hesabatına dair keçirilən mətbuat konfransında bank sahəsində baş verən dəyişiklər və tətbiq ediləcək yeniliklər haqda məlumat veriblər.

Azərbaycan Mərkəzi Bankının (AMB) baş direktoru Şahin Mahmudzadə maliyyə sabitliyi hesabatına dair keçirilən mətbuat konfransında bildirib ki, bank sektorunun mənfəətliyinin azalması müşahidə olunur və bunun əsas səbəbi ehtiyatlanmanın artımıdır.

O qeyd edib ki, bank sektorunun dayanıqlığında baxılmalı əsas məsələ kapital adekvatlılığıdır. Bank sektorunun kapitalı adektvatlılığı artıb və 18% ətrafındadır.

Ş. Mahmudzadə qeyd edib ki, bank sektorunun mənfəətliliyinin azalmasının səbəbi artan faiz və qeyri-faiz xərcləri olub.

“Ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə faiz və qeyri-faiz gəlirləri müvafiq olaraq 21% (411 milyon manat) və 13% (101 milyon manat) artdığı halda, faiz və qeyr-faiz xərcləri müvafiq olaraq 55% (302 milyon manat) və 16% (203 milyon manat) artıb. Son dövrlərdə banklar tərəfindən depozitlər üzrə faiz dərəcələrinin bir qədər artırılması, habelə, əməliyyat xərclərinin artması fonunda bank sektorunun faiz və qeyri-faiz xərcləri artıb”, – deyə baş direktor əlavə edib.

Qeyd edək ki, 2025-ci ilin birinci yarımili ərzində bank sisteminin xalis mənfəəti ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 6% (-37 milyon manat) azalaraq 577 milyon manat təşkil edib. Sektorun mənfəətliliyinin azalması fonunda aktivlərin gəlirliliyi (ROA) göstəricisi 0.4 faiz bəndi azalaraq 2.1% olub.

Gələcək planlardan bəhs edərək o, bildirib ki, AMB ölkədə xalis stabil maliyyələşmə əmsalının (Net stable funding ratio) tətbiqinə başlayacaq.

Baş direktorun sözlərinə görə, hazırda bununla bağlı konsepsiya hazırlanmaq üzrədir.

O vurğulayıb ki, bu da bank sektorunun uzunmüddətli likvidliyini tənzimləməyə xidmət edəcək.

Eyni zamanda AMB rəsmisi vurğulayıb ki, banklar üzrə Bazel III, sığorta sektoru üzrə isə Solvency II standartlara keçid nəzərdə tutulur.

“Bu istiqamətdə işlər aparılır. Yaxın vaxtlarda bazar risklərinin idarə edilməsi ilə bağlı qaydalar müəyyənləşdirildikdə ictimaiyyətə açıqlanacaq”.

Şahin Mahmudzadə müştərilərin hüquqlarının qorunması ilə bağlı AMB-nin yeni qaydalar üzərində işlədiyini bildirib.

O vurğulayıb ki, müştəri hüquqlarının qorunması, kibertəhlükəsizliklə bağlı bankların üzərinə kifayət qədər tələblər qoyulub.

“Hazırda bu istiqamətdə yeni alətlərin tətbiq olunması ilə bağlı araşdırmalar aparırıq. Eyni zamanda biz kibercinayətkarlıq halları ilə bağlı rüblük olaraq statistikanı açıqlamağa başlayacağıq”, – AMB rəsmisi qeyd edib.

Mətbuat konfransında AMB-nin ödəniş sistemləri və hesablaşmalar departamentinin direktoru Kəmalə Qurbanova, hazırda ani ödəniş sistemində tarif siyasətinə dəyişiklik aktual olmadığını bildirərək qeyd edib ki, bu ilin sonuna qədər tarif siyasətinə baxıla bilər.

“AMB-nin ödəniş sistemləri sahəsində əsas məqsədi ölkədə ani ödənişlərin inkişafı və genişləndirilməsidir. Bu səbəbdən də ölkədə kart ödənişlərindən daha çox hesab əsaslı ödəniş həllərinin genişləndirilməsində maraqlıyıq. Bu səbəbdən də bu ilin sonuna qədər tarif siyasətinə baxılma ehtimalı var”.

Mərkəzi Bankının (AMB) Baş direktoru Vüsal Qurbanov mətbuat konfransında bildirib ki, Azərbaycanda mövcud olan həyatın yaşam sığortası daha fərqli bir formada təqdim ediləcək.

Şahin Mahmudzadə isə bildirib ki, ötən il dövlət müəssisələrində işləyənlər bundan faydalana bilməyəcəklər: “Onu əvəz etmək üçün kifayət qədər potensial var. Potensialı nəyin əsasında qeyd eləmişdik, çünki əmək bazarında yarısı dövlət sektorudursa, yarısı da özəl sektordur. Burda danışılan müştəri sayı elə də böyük rəqəmlər deyil”.

Ş. Mahmudzadə vurğulayıb ki, dövlətdəki azalmanı kompensasiya edəcək qədər özəl sektorda əmək qüvvəsi var: “Əgər sığorta şirkətləri onları cəlb edə bilsə, onda bu azalma olmamalıdır. Bazarın dövlət sektorunu kompensasiya edəcək potensialı var”.