Söz, sadəcə səslərin və ya simvolların birləşməsi deyil, onun gücü və təsiri çox böyükdür. Bəzən bir sözlə gərginliyi aradan qaldırmaq olar və əksinə gözəl bir mühitdə münaqişə yaratmaq olar.
Söz insan psixoloiyasına təsir alətidir, o, müxtəlif emosiyalar oyadan, düşüncələrimizə və davranışlarımıza təsir edən güclü vasitədir. Sözlər təşviq etmək və həvəsləndirmək və ya incitmək və məhv etmək üçün böyük gücə malikdir.
Dili və onun insanlara təsirini öyrənən psixoloqlar maraqlı kəşflərə gəliblər. Belə ki, sözlər bizim rifahımızı və ətrafımızdakı dünya haqqında təsəvvürümüzü dəyişə bilər. Bəzən inamla deyilmiş və düzgün qurulmuş bir cümlə insanı böyük işlərə ruhlandıra bilər və ya əksinə, ruhunu əbədi əzərək motivasiyasını öldürə bilər.
Onu da qeyd etmək lazımdır ki, sözlər düşüncələrimizi və duyğularımızı formalaşdırmaq qabiliyyətinə malikdir. Müəyyən sözləri eşitdikdə və ya oxuduqda beynimizdə asosiassiyalar canlanır. Məsələn, “sevgi”, “xoşbəxtlik” və ya “uğur” kimi müsbət sözlər sevinc və heyranlıq doğura bilər. Digər tərəfdən, “kədərli”, “məğlubiyyət” və ya “gücsüzlük” kimi mənfi sözlər kədər və ümidsizliyə səbəb ola bilər.
Müəyyən sözləri eşitdikdə və ya gördükdə, onlarla əlaqəli anlayışların və ya vəziyyətlərin təsviri və ya vizual qavrayışı olur. Məsələn, “çimərlik” dedikdə bir çoxlarının burnuna dəniz qoxusu gələ bilər, və bir parfüm haqda söz düşəndə bir tanıdığınız insan obrazı beyninizdə canlana bilər, “xurma ağacı” və “istilik” sözləri tətil və istirahət təsvirlərini, “yağış”, “qaranlıq” və “soyuq” sözləri isə narahatlıq və kədər assosiasiyaları yarada bilər.
Bundan əlavə, sözlər davranışımıza və qərar verməmizə təsir edə bilər. Müxtəlif ifadələri və ya arqumentləri eşitdikdə və ya oxuduqda, onlar bizi müəyyən bir fikrə inandıra bilər və baxış nöqtəmizi dəyişə bilər. Məhz buna görədə bəzi kitab müəlliflərinin oxucu kütləsi digərlərindən daha çox olur. Oxucu düşüncəsinin keyfiyyəti və gücü əsasən müəllifin istifadə etdiyi sözlərdən və fikirlərini çatdırmaq bacarığından asılıdır.
İnsanlar arasında ünsiyyətdə sözlər əsas rol oynayır. Düşüncələrimizi və duyğularımızı ifadə etməyə, digər insanları başa düşməyə və onlarla əlaqə qurmağa imkan verir. Sözlər əlaqələr yarada və ya inam, şübhə doğura bilər. Onlar qarşılıqlı anlaşma vasitəsi və ya münaqişə üçün silah ola bilər.
Çox vaxt özümüz gündəlik ünsiyyətdə hansı sözləri seçdiyimizi düşünmürük. Bununla belə, onların mənası və tonu çox vaxt digər insanlarla münasibətlərimizə və rifahımıza güclü təsir göstərir. Məsələn, başqa bir insanı tərifləmək onun əhval-ruhiyyəsini yüksəldə və etibarını artıra bilər, tənqid etmək isə inciklik və ya məyusluğa səbəb ola bilər. Ona görə də ətrafımızdakı insanlara müraciət edərkən istifadə etdiyimiz sözlərə son dərəcə diqqətli olmalıyıq.
Üstəlik, sözlərin daxili aləmimiz üzərində böyük gücü var. Özümüzlə söhbətimiz, daxili dialoqumuz özümüzə hörmətimizi və inamımızı müəyyən edə bilər. Davamlı olaraq özümüzə mənfi ifadələr təkrar ediriksə, deməli onlara inanır və reallığımızı bu inanclara uyğun qururuq. Bununla belə, müsbət öz-özünə danışmağı öyrənsək, motivasiyamızı, inamımızı və uğurumuzu artıra bilərik.
Beləliklə, sözlər təkcə daxili müstəvidə deyil, həm də xarici səviyyədə güclü silaha çevrilə bilər. Onlar təkcə özümüzü deyil, digər insanları da ruhlandıra və motivasiya edə bilərlər. Sözlər ilham, kömək və dəstək mənbəyi ola bilər, həmçinin duyğu və hisslərinizi ifadə etmək üçün bir yol ola bilər.
Beləliklə, belə bir nəticəyə gələ bilərik ki, sözlər sadəcə ünsiyyət vasitəsi deyil. Onlar bizim reallığımızı və digər insanlarla münasibətlərimizi dəyişə bilən güclü psixoloji silahdırlar. Gözəl ünsiyyət qurmaq, daxili dünyamızı gücləndirmək və başqalarının inkişafına və böyüməsinə kömək etmək üçün sözlərdən istifadə edərkən diqqətli olmalıyıq.