Yeni tədris ili yaxınlaşır və bu məktəbliləri, əsasəndə ilk dəfə məktəbə gedəcək uşaqları stresə sala bilər. Onları qarşıdan erkən oyanmalar, yeni məktəb fənləri, yay tətilindən sonra qeyri-adi dərs yükü və s. Rutindən qaçmaq mümkün deyil, lakin onlara öyrəşmək olar. Bunun üçün nə etmək lazım olduğunu aşağıda sadalayırıq.

Uşağınızın gündəlik rejimini tədricən dəyişdirin
Elə uşaqlar var ki, həm məktəb vaxtı, həm də yayda çox erkən oyanırlar. Oğlanların əksəriyyəti isə yuxudan çox gec oyanırlar. Buna görə əvvəlcədən iş rejiminə alışmağa başlamağa dəyər. Nə vaxt uşaqdan asılıdır. Bəzi insanlar üçün 2-3 gün, bəziləri üçün bir neçə həftə lazımdır.

Bu məsələdə əsas addım səhər saatlarında zəngli saatla oyanmağa başlamaqdır. Birincisi, adi yüksəlmə vaxtından 10-15 dəqiqə əvvəl başlamalısınız. Və hər gün onu bir az dəyişdirin ki, dərslər başlamadan 1-2 gün əvvəl şagird adi dərs rejiminə qayıtsın. Məsələn, uşaq yayda payızda ehtiyac duyduğundan 2 saat gec oyanırsa, o zaman düzgün vaxtda qalxmağa alışması üçün 10 gün lazımdır.

Məktəb ləvazimatlarını və geyimini əvvəlcədən hazırlayın

Sentyabrın 15-nə bir həftə qalmış alış-verişə başlasanız, uşağınızın məktəbin tezliklə başlayacağı fikrinə alışması daha asan olacaq. Ondan əvvəlcə ehtiyac duyacağı hər şeyin siyahısını tərtib etməyi xahiş edə bilərsiniz. Bu proses həmdə onun diggətini dərslərin başlamasına fokuslayacaq.

Məktəblinin bəyəndiyi örtüklü gündəlik axtarışı, gözəl və rahat qələm qutusu, qeyri-adi pozanların seçilməsi Yeni il ərəfəsində hədiyyə axtarışı və bayram əhval-ruhiyyəsi effekti verəcək. Nəticə olaraq məktəblinin stressinin azalmasına kömək edəcək.

Onun iş yerini birlikdə qurun

Ola bilsin ki, uşağa yeni kreslo və ya əlavə rəf lazımdır, belə halda mebel dəyişdirməyi planlaşdırmırsınızsa, iş yerinin dizaynını tələb olunan şəkildə qurun. Az məsrəflə iş yerini yeniləmək və daha rahat etmək üçün birgə ideyalar düşünün. İnanın ki, həvəslə yanaşsanız ağlınıza mütləq nəsə gələcək.

Məsələn, qələm qabının başqa rəngə boyayın, bütün qələmləri yenidən itiləyin və onları dəyişdirilmiş stendə qoyun.Yeni tədris ili üçün yeni itiləyici almaq daha yaxşıdır: köhnələr tədricən sönük olur və istifadə etmək üçün əlverişsiz olur. Dərs ilinə bayram kimi hazırlaşmalısınız və hətta imkanınız varsa ilk dərs gününü kiçik bayram kimi qeyd edə bilərsiniz.

Uşağınızı məktəb çətinlikləri ilə qorxutmayın

Bəzi valideynlər dərs ili başlamazdan əvvəl gileylənir: “Yayda hər şeyi unutdun – necə oxuyacaqsan?” Və ya: “Bəsdir əyləndin, artıq nizam-intizam haqqında düşünməlisən”, və ya: “Sən artıq yetkinsən – daha ciddi olmağın və əylənməyə deyil, yalnız oxumağa diqqət etməyin vaxtı gəldi.” Bütün bu ifadələr uşaqda tədris ilinin başlamasının mənfi assosiasiyalar yaradır: məktəb sönük və darıxdırıcı bir yerdir, burada sevindirici heçnə yoxdur, dərs oxumaq məcburiyyətdir.

Bunun əvəzinə, yeni tədris ilində yeni maraqlı fənlərin əlavə olunduğu haqda, ola bilsin təbiətə, teatra, kinoya və ya muzeylərə ekskursiyalar haqda danışın. Hətta, məktəbinizdə belə bir təcrübə yoxdursa, bu cür dərslərə bağlı tematik əyləncələri özünüz təşkil edə bilərsiniz. Ona görə də yeni bayramlara qədər həsrət çəkmək, əziyyət çəkmək və günləri saymaq qalır.

Mühazirə oxumaqdansa, keçmişdə məktəbə hazırlıq və ya ötən tədris ilində yaşanan gözəl anları yada salın.

Oğlunuz və ya qızınızla hansı yeni hobbi ilə məşğul ola biləcəyinizi müzakirə edin və yeni planlar və məqsədlər haqqında düşünün – həm təhsillə əlaqəli, həm də dərsdən əlavə.

Şagirdə məktəb günlərini planlaşdırmağa kömək edin

Məktəb cədvəli sinif fəaliyyətini təşkil etməyə kömək edir. Amma evdə məktəbli xaosla üzləşə bilər. Hansı ev tapşırığının daha uzun çəkəcəyini, hansı fənlərin dərhal maraq doğuracağını, hansının darıxdırıcı və ya çox çətin görünəcəyini hələ bilmir. Bundan əlavə, uşaq dərnəklərə yazıldıqda onlara da öyrəşməli olacaq.

Buna görə də, ilk iki həftə ərzində uşağınıza həm ev tapşırıqlarını, həm də əlavə dərnək tapşırıqlarını planlaşdırmağa kömək etməyə dəyər. Gündəlik işinizə istirahət üçün məcburi vaxt əlavə edin.

Şagird hansı fənləri bəyəndiyini və asan göründüyünü, hansının isə gözlənilmədən çətin olduğunu söyləsin. Ola bilsin ki, uşaq hələ yeni müəllimə öyrəşməyib, yaxud ilk dərslər ona anlaşılmaz görünür. Hər bir çətin və ya darıxdırıcı mövzunu başa düşməyə və öyrənməni asan olmasa da, daha maraqlı etməyə çalışmağa dəyər. Məsələn, İnternetdə həndəsi problemi başa düşməyə kömək edəcək şəkilləri axtarın. Və ya coğrafi kəşflər haqqında maraqlı podkastlar tapın.

Bütün bunlar vaxt tələb edir. Buna görə də, böyüklər uşağa günü planlaşdırmağa kömək etməlidirlər ki, hər bir mövzuya vaxt ayırmağa vaxt tapsın və əlavə olaraq o, məşqə gedə və ya sevdiyi işlə məşğul ola bilsin. Ancaq uşağınız məktəbdən evə gələn kimi ev tapşırığına başlamamalısınız. Sinifdə oxuduqdan sonra dincəlməlidir.

Uşaq üçün bütün vacib detalları nəzərə alaraq interaktiv cədvəl yaratmağa çalışın. Həftənin sonunda isə qızınız və ya oğlunuzla birlikdə nəyin yaxşı getdiyinə və hansı işlərin daha çox vaxta ehtiyacı olduğuna baxıb düzəliş edə bilərsiniz.

Yeni fəaliyyətləri tədricən tətbiq edin

Elə ilk həftədə bütün planlaşdırılan dərnəklərdə birdən-birə dərs almağa başlamamalı, daha çox təhsilə fokuslanın, əlavə yükü tədricən əlavə etmək daha yaxşıdır.

Şagird ilk həftədə hər bir ev tapşırığını mükəmməl yerinə yetirə bilməsə problem deyil, uşağınızı kiçik səhvlərə görə danlamamalısınız: zaman keçdikcə o, yeni yükə alışacaq və daha diqqətli olacaq.

Uşağınızın nailiyyətlərini görməzdən gəlməyin, alğışlayın, səhvlərini isə düzəltməyə kömək edin. Özünüz bunu edə bilmirsinizsə, peşakar dəstəyinə müraciət edin.

Uşaq əvvəllər hovuza və ya rəqs studiyasına getməyibsə, dərs ilinin ilk həftələrində dərnəklərə getməyi planlaşdırmayın. Həddindən artıq yeni məlumat güclü stress faktorudur.

Həftədə bir yeni fəaliyyət əlavə etmək daha yaxşıdır. Ola bilsin ki, 3-4-cü həftədə siz və uşağınız başa düşəcəksiniz ki, yük artıq kifayətdir və planlaşdırılan dərnəklərdən birindən imtina edilməlidir – heç olmasa bu il.

Uşağın sağlamlığına diqqət yetirin

Uşaq gündə ən azı bir saat təmiz havada keçirməlidir. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının standartlarına görə, məktəb yaşlı uşaqlara gündə ən azı 60 dəqiqə fiziki fəaliyyət verilməlidir. Üstəlik, bu aerobik məşq olmalıdır – yəni aktiv hərəkət.

Bütün bu vərdişlər əvvəlcədən tətbiq edilməlidir. Sentyabrın əvvəlində bunu etsəniz, hətta ən faydalı dəyişikliklər də ciddi stressə səbəb olacaq.

Bundan əlavə, yeni dərs ilinə qədər həkimə getməli və uşağınızın sağlamlığı ilə bağlı hər şeyin yaxşı olub olmadığını yoxlamalısınız. Pediatrın ziyarətini təyin edə bilərsiniz və o, lazımi testləri və müayinələri təyin edəcək. Məktəbə getməzdən əvvəl görmə qabiliyyətini yoxlamaq və hər hansı bir profilaktik tədbirə ehtiyac olub olmadığını öyrənmək üçün bir oftalmoloqa getməyə dəyər ola bilər. Və ya bəlkə də şagirdin başqa parta – yazı taxtasına yaxın və ya sadəcə sinifin mərkəzində keçməsi daha yaxşı olardı.

P.S. Məktəbə getməzdən əvvəl övladınızla bir daha bulling ilə qarşılaşdıqda nə etməli olduğu haqda danışın. Sinifdə və sinif yoldaşları ilə necə davranmalı olduğunu, gigiyena qaydalarına riayət etməyin vacibliyini xatırladın və çantasında mütləq şəkildə kiçik nəm və cib salfetlərinin olmasına nəzarət edin.