Azərbaycanda vahid platforma üzərindən elektron ədalət mühakiməsinin həyata keçirilməsinə imkan verən “E-Justice” platformasının yaradılması təklif olunur.

Trend xəbər verir ki, bu barədə Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin və Məhkəmə-Hüquq Şurasının sədri İnam Kərimov Baş Prokurorluğun “Rəqəmsal cinayət prosesi: müasir çağırışlar və hədəflər” mövzusunda keçirilən konfransda məlumat verib.

İ.Kərimov bildirib ki, Ali Məhkəmə və Məhkəmə-Hüquq Şurası tərəfindən hüquq mühafizə orqanlarının, eləcə də məhkəmə hakimiyyətinin işinə önəmli töhfə vermək məqsədilə dövlət orqanlarının qarşılıqlı elektron fəaliyyətini özündə əks etdirən yeni bir konsepsiya hazırlanıb.

“E-Justice” platforması ədalət mühakiməsinə əlçatanlığın asanlaşmasına və səmərəliliyinin artırılmasına, vətəndaş məmnunluğunun yüksəldilməsinə, eləcə də vahid platforma üzərindən elektron ədalət mühakiməsinin həyata keçirilməsinə xidmət edir.

“Elektron ədalət mühakiməsi” sistemi mülki, kommersiya, inzibati, cinayət və inzibati xətalara dair işlər üzrə icraatın rəqəmsallaşmasını təmin edən mərkəzləşdirilmiş bir platformadır.

Vəkillər Kollegiyasınən rəyasət heyətinin sədri Anar Bağırov tədbirdə çıxış edərkən qeyd edib ki, artıq məhkəmələr tərəfindən dövlət hesabına vəkillərin ayrılması ilə bağlı təyinat qərarları onlayn qaydada insan faktoru olmadan müvafiq vəkil büroları arasında bölüşdürülür.

“Hesab edirik ki, məhkəməyəqədər istintaq mərhələsində də ərazi üzrə vəkil qurumunda fəaliyyət göstərən vəkillərin siyahısının şübhəli və ya təqsirləndirilən şəxsə təqdim edilməsi, onun həmin siyahıdan vəkil seçməsi, vəkilin dəvət olunması və s. məsələlər vahid elektron məkan üzərindən həll edilməlidir.

Görülən işlər içərisində ən mühümlərindən biri isə elektron vəkil orderinin istifadəyə verilməsi olub. Belə ki, artıq vətəndaşlar vəkil bürolarına getmədən, onlayn qaydada, dünyanın istənilən nöqtəsindən vəkillə hüquqi yardımın göstərilməsi barəsində müqavilə bağlaya bilir.

Elektron vəkil orderi artıq 2023-cü ildən 5 Vəkil Bürosunda pilot layihə kimi tətbiq edilib.Rəyasət Heyətinin 3 mart 2024-cü il tarixli qərarı ilə “Elektron vəkil orderi”nin cari ilin aprel ayından ilin sonuna qədər kağız daşıyıcı ilə paralel olaraq, növbəti ildən isə məcburi qaydada istifadə edilməsi nəzərdə tutulub”.

Baş prokuror Kamran Əliyev tədbirdə çıxışında bildirib ki, elektron texnologiyalar ibtidai araşdırmaya prosessual rəhbərlik və nəzarətin, habelə məhkəmə nəzarətinin həyata keçirilməsini əhəmiyyətli dərəcədə asanlaşdıra bilər.

Eyni zamanda, elektron texnologiyaların cinayət prosesinə tətbiqi kiberhücumlardan müdafiənin təmin edilməsi, cinayət prosesi iştirakçılarının şəxsi məlumatlarının qorunması, əməkdaşlara yeni texnologiyalardan istifadəyə dair təlimlərin keçirilməsi kimi özünəməxsus çətinliklər və risklər yaradır.

“Hazırki konfransın keçirilməsində məqsəd müasir informasiya texnologiyalarının cinayət prosesinə tətbiqi zamanı yaranan belə çətinliklərin müzakirə edilərək, optimal çıxış yollarının müəyyən edilməsindən ibarətdir”.